Türk Hukukunda Nafaka Türleri
Nafaka, boşanma sürecinde ve sonrasında maddi güçlük yaşayan tarafın ya da çocuğun geçimini güvence altına almak amacıyla ödenen periyodik bir paradır. Türk Medeni Kanunu, nafakayı üç ana başlıkta düzenler.
Tedbir Nafakası
Dava açıldıktan sonra, karar kesinleşene dek mahkeme tarafından hükmedilen geçici nafakadır (TMK m.169). Hem çocuk için hem de ekonomik açıdan güçsüz eş için talep edilebilir. İlk duruşmada karara bağlanır; acil hâllerde dava dilekçesiyle birlikte talep edilmesi önerilir.
İştirak Nafakası (Çocuk Nafakası)
Velayet verilmeyen ebeveynin, çocuğun giderlerine katılmak zorunda olduğu nafaka türüdür. Çocuk 18 yaşına kadar ödenir; öğrenimine devam ediyorsa süre uzatılabilir. Miktarı belirlenirken ödeyenin geliri, çocuğun ihtiyaçları ve her iki ebeveynin ekonomik durumu değerlendirilir.
Yoksulluk Nafakası
Boşanmayla yoksulluğa düşecek olan eşe, kusursuz ya da daha az kusurlu olması koşuluyla diğer eşten istenen nafakadır (TMK m.175). Süresiz belirlenebilir; ancak nafaka alan eşin evlenmesi, haysiyetsiz hayat sürmesi veya yoksulluğunun ortadan kalkması hâlinde mahkemece kaldırılır.
Nafaka Artışı Davası
Protokolde endeksleme maddesi yoksa nafaka miktarı zamanla reel değerini yitirir. Bu durumda nafaka artışı davası açılabilir. Mahkeme, tarafların ekonomik durumu ve TÜFE artışını göz önünde bulundurarak yeni miktarı belirler. Nafaka artışı talebi her yıl yenilenebilir.
Samsun'da Nafaka Davası Süreci
Samsun Aile Mahkemesi'nde nafaka davası açılmadan önce arabuluculuk aşaması zorunludur. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa dava açılır. Delil olarak; gelir belgesi, vergi levhası, kira sözleşmesi, banka dökümleri ve çocuğun eğitim/sağlık giderleri sunulur.
Samsun'da nafaka davası ne kadar sürer?
Tedbir nafakası davada ilk duruşmada hükmedilir. Bağımsız nafaka artışı davaları Samsun'da ortalama 3-6 ay, nafaka iptali davaları ise 6-12 ay sürer.
Nafaka ne zaman kesilir?
İştirak nafakası çocuk 18 yaşını doldurunca kesilir; ancak çocuğun öğrenimine devam etmesi hâlinde uzatılabilir. Yoksulluk nafakası; nafaka alanın evlenmesiyle kendiliğinden, yeniden evlenmeksizin başkasıyla birlikte yaşamasıyla mahkeme kararıyla sona erer.
Nafaka artışı nasıl talep edilir?
Protokolde düzenleme yoksa yılda bir kez TÜFE/ÜFE oranında artış talep edilebilir. Taraflar anlaşamazsa nafaka artışı davası açılır.